Gids
Jute zool: hoe lang gaat hij mee en hoe repareert u hem?
Waaruit een jute zool bestaat, waarom het rubberlaagje loslaat, hoe u losse draden en lijm aanpakt en wanneer een paar echt op is.
Bijgewerkt op
Een jute zool is een gevlochten streng jutevezel die in vorm is geperst en vernaaid, meestal met een dunne laag rubber eronder. Hij is licht, buigzaam en prettig aan de voet, maar niet onverwoestbaar. Hoe lang hij meegaat, hangt vooral af van twee dingen: hoeveel u erop loopt en hoe vaak hij nat wordt.
Hoe een jute zool is opgebouwd
De Italiaanstalige Wikipedia beschrijft de industriële productie: de jute wordt machinaal gevlochten, onder warmte in een mal gevormd, verticaal doorgenaaid en tot slot op een gevulkaniseerde rubberzool gezet. De Nederlandstalige Wikipedia noemt dat vulkaniseren met een rubberen onderlaag ook. Volgens de Engelstalige Wikipedia zijn er ook zolen van crêperubber, die minder duurzaam zijn.
Een voorbeeld van zo'n zool: de hobbyzolen van Prym zijn van 100 procent onbehandelde jute, met een doorlopende waterafstotende rubberlaag aan de onderkant die het merk slijtvast en antislip noemt.
Jute in het kort
Uit de Duitstalige Wikipedia:
- Plant: een eenjarig gewas van het geslacht Corchorus.
- Teelt: vooral in India en Bangladesh, in een vochtig tropisch klimaat.
- Eigenschappen: goed te verven, gouden glans, sterke eigen geur, geringe scheursterkte.
- Houdbaarheid: volledig biologisch afbreekbaar, maar sterk rotgevoelig.
Dat laatste verklaart waarom een natte jute zool zo snel achteruitgaat.
Wat slijt er eerst?
| Wat u ziet | Oorzaak | Wat te doen |
|---|---|---|
| Rubberlaagje laat los aan de rand | volgens de Duitstalige Wikipedia laat die dunne laag na verloop van tijd los | opnieuw verlijmen met contactlijm |
| Losse jutedraad | slijtage of blijven haken | afknippen of terugduwen |
| Gebruikssporen aan de zijkant | de rubberlaag beschermt alleen de onderkant | droog afborstelen, niet aan draden trekken |
| Zool opgezwollen en vervormd | te veel water opgenomen | afschrijven |
Zelf repareren
Rubberlaag vastzetten. Het merk Naguisa raadt contactlijm uit de bouwmarkt aan voor wie handig is, en anders een schoenmaker. Werk alleen met een volledig droge zool, maak beide kanten stofvrij, volg de gebruiksaanwijzing op de tube en klem de delen vast tot de lijm is uitgehard.
Losse draad. Naguisa geeft twee opties: de draad gelijk met de zool afknippen, of het uiteinde met een priem terug in het vlechtwerk duwen. Trek er nooit aan.
Opgezwollen zool. Naguisa schrijft dat espadrilles waarvan de zool veel water heeft opgenomen en is opgezwollen, beter kunnen worden afgedankt.
Veelgemaakte fouten
De eerste fout is de rubberlaag vastzetten terwijl de zool nog vochtig is: de lijm hecht dan slecht. De tweede is een losse draad afknippen midden in het vlechtwerk, waardoor er meer draden los kunnen komen. De derde is contactlijm op de jute zelf aanbrengen in plaats van op de rubberlaag. De vierde is een versleten zool blijven dragen op natte stoepen, waar de rand sneller loslaat. Wie dit vermijdt, houdt de zool langer heel en voorkomt dat kleine schade groter wordt.
Speciale gevallen
Een zool die vaak op ruw terrein of op nat asfalt wordt gebruikt, slijt sneller dan een paar dat vooral binnen en op droog wordt gedragen. Bij een paar voor de tuin volstaat vaak een kleine reparatie. Wie een paar voor een feest gebruikt, doet er goed aan het vooraf na te kijken, zodat een losse rand niet pas op de dag zelf opvalt. Bewaar het reparatiemateriaal, zoals de lijm en een priem, bij de andere schoenspullen, zodat u niet hoeft te zoeken als het nodig is. Een paar dat veel water heeft gehad, vraagt om een andere beslissing: zie hierboven.
Langer plezier van uw zool
- Droog houden. Bij buien liever andere schoenen; als het misgaat, volg de pagina Espadrilles nat geworden.
- Afwisselen. De winkel Made The Edit raadt aan paren af te wisselen, goed op te bergen en regelmatig te onderhouden, en stelt dat de levensduur zo tot 40 procent langer kan worden. Dat is een claim van de winkel, geen onafhankelijke meting.
- Kleine schade meteen aanpakken. Een randje dat loslaat, laat zand en water binnen.
- Goed opbergen buiten het seizoen: zie Espadrilles opbergen.
Veelgestelde vragen
Hoe lang gaat een jute zool mee?
Daar bestaat geen vast getal: het hangt af van hoe vaak u loopt, op welke ondergrond en of de zool nat wordt. Een rubberlaag onder de jute beschermt tegen slijtage; die laag kan na verloop van tijd loslaten en is dan vaak opnieuw te verlijmen.
Kan een schoenmaker een jute zool repareren?
Een losgelaten rubberlaag of een open naad wel. Het merk Naguisa raadt voor de rubberlaag contactlijm uit de bouwmarkt aan, of een schoenmaker als u het niet zelf durft.
Is een jute zool waterdicht?
Nee. Jute neemt water op en is volgens Wikipedia sterk rotgevoelig. Alleen de rubberlaag aan de onderkant is waterafstotend.
Bronnen
Voor dit artikel geraadpleegde pagina’s:
- https://nl.wikipedia.org/wiki/Espadrille
- https://en.wikipedia.org/wiki/Espadrille
- https://de.wikipedia.org/wiki/Espadrille
- https://de.wikipedia.org/wiki/Jute
- https://it.wikipedia.org/wiki/Espadrillas
- https://www.prym.com/en/espadrille-soles
- https://naguisa.com/en/blogs/magazine/espadrilles-care-tutorial
- https://madetheedit.com/pages/espadrilles-by-castaner-and-pinaz-care